Hoe jouw bedrijf kan en moet bijdragen aan het tegengaan van ontbossing

Laatst geüpdatet: vrijdag 14 april 2023

Je hebt vast weleens gehoord dat sojateelt ontbossing veroorzaakt. Of dat bomen met chimpansees en al worden omgezaagd om ruimte te maken voor palmolieplantages. Het zijn slechts enkele voorbeelden die te desastreuze impact tonen van onze consumptie- en productiepatronen op de natuur. In de afgelopen dertig jaar is ongeveer tien procent van het wereldwijde bosoppervlak verdwenen door ontbossing, met grote gevolgen voor het klimaat en biodiversiteit. Aankomende due diligence wetgeving en ontbossingsverordening verplicht bedrijven om ontbossing in hun ketens aan te pakken. Als bedrijf ontkom je er dus niet aan er iets tegen te doen.

Met nieuwe wetgeving kan het echter best lastig zijn om door de bomen het bos te blijven zien. Daarom helpen wij je om inzicht te krijgen in de verplichtingen die jouw bedrijf heeft in het tegengaan van ontbossing.

De imvo-wet en due diligence 

Laten we bij het begin beginnen. Zowel op nationaal als op EU-niveau is wetgeving in de maak die verplichtingen oplegt aan bedrijven rondom internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen (IMVO). Volgens deze wetgeving moet je als bedrijf due diligence (gepaste zorgvuldigheid) hanteren, wat inhoudt dat je de negatieve effecten voor mens en milieu in jouw gehele handelsketen in kaart brengt en zoveel mogelijk beperkt. Hierdoor zijn bedrijven niet langer alleen verantwoordelijk voor hun eigen praktijken. Maar hebben zij ook ketenverantwoordelijkheid om de negatieve gevolgen van het handelen van toeleveranciers aan te pakken.  

Due diligence en ontbossing

Om te bepalen welke due diligence verplichting jouw bedrijf heeft in relatie tot ontbossing is het belangrijk om te weten dat er een EU-verordening voor ontbossingsvrije producten aankomt. Deze verordening, die naar verwachting eind 2024 in werking treedt, verplicht Europese bedrijven om alleen legaal geproduceerde en ontbossingsvrije producten op de markt te brengen. 

In eerste instantie zal dit gelden voor de productie van palmolie, rundvlees, hout, koffie, cacao, rubber en soja - inclusief een aantal afgeleide producten zoals chocolade en meubels. Met ‘ontbossingsvrij’ wordt bedoeld dat de productie niet bijdraagt aan ontbossing. Oftewel: de omzetting van bos naar landbouwgrond. Ook mag de productie niet bijdragen aan bosdegradatie: een achteruitgang van de biodiversiteit en economische productiviteit van bossen door niet-duurzame oogstwerkzaamheden. 

Wat wel mag? Duurzame oogstwerkzaamheden op land dat niet is ontbost. Om dit te bereiken doorloop je als bedrijf de volgende stappen van het due diligence-proces:

  1. Het verzamelen van alle relevante informatie over jouw keten

  2. Het risico op niet-naleving van de verordening beoordelen

  3. Het beperken van eventuele risico’s tot een verwaarloosbaar niveau

Tot slot geef je een due diligence-verklaring af waarmee je aantoont dat het risico op ontbossing in jouw keten verwaarloosbaar is.

Kijktip: meet-up 'How to prepare for eu regulation on deforestation-free supply chain

De EU verbiedt binnenkort producten die bijdragen aan ontbossing, zoals palmolie, hout, koffie, leer en rubber. Ontdek welke gevolgen dat heeft voor Europese bedrijven en boeren buiten de EU. En hoe je je als bedrijf hierop voorbereidt. Kijk dit webinar terug in het Nederlands of Engels.

Nu zelf aan de slag? Met de MVO Risico Checker creëer je inzicht in je internationale handelsketen

Bijna alle bedrijfseigenaren kopen producten in het buitenland - direct of indirect - en staan ​​mogelijk voor risico's in de internationale handelsketen. Deze risico's kunnen variëren van corruptie en slechte arbeidsomstandigheden tot milieuvervuiling. Met de MVO Risico Checker kom je erachter welke risico's jouw bedrijf loopt.

Misschien vind je dit ook interessant

Reactie tussenverslag D66-CDA: toekomstgericht bedrijfsleven positief

3 december 2025

Als platform duurzame economie zien we het als een belangrijk signaal dat D66 en CDA stellen dat een sterke economie en een leefbare wereld hand in hand gaan.

Lees meer

100 CEO’s: kies voor de economie van de toekomst

25 november 2025

CEO’s van onder meer KPN, bol, Renewi, Dopper en 96 andere Nederlandse bedrijven roepen de formerende partijen op te kiezen voor de economie van de toekomst.

Lees meer

MVO Nederland heet vanaf nu Future Up

25 november 2025

MVO Nederland gaat verder onder een nieuwe naam: Future Up. De verandering markeert een logische volgende stap voor het merk dat in 2004 werd opgericht als ‘kennis- en informatiecentrum maatschappelijk verantwoord ondernemen’.

Lees meer
Bekijk alle Nieuws & Opinie-artikelen

Doe mee met Future Up

Je wilt ondernemen in een economie die werkt. Maar je stuit op regels die veranderen, markten die niet meebewegen en samenwerking die stroef verloopt. Future Up brengt bedrijven samen die daar iets aan willen doen. Geen praatclub, maar een netwerk dat werkt aan resultaat – voor mens, natuur én business. Als partner krijg je toegang tot onze Campus vol tools en oplossingen. En bouw je verder in een (online) Community vol gelijkgestemden.