Dit is de CSDDD en zo ga je ermee aan de slag
De ‘anti-wegkijkwet’ zoals initiatiefnemer Lara Wolters de wet ook wel noemt, vereist van grote bedrijven dat ze onderzoek doen naar mensenrechtenschendingen, milieuvervuiling en klimaatschade in hun ketens en maatregelen nemen om dit te voorkomen en te herstellen.
Dit is een inspannings- en geen resultaatsverplichting. Bedrijven hebben dus niet meteen de wet overtreden als er ergens misstanden opduiken – ze moeten het alleen wel in kaart brengen en er actie op nemen. De wet vereenvoudigt het voor gedupeerden en maatschappelijke organisaties om bedrijven aan te klagen.
Wie valt er onder de CSDDD?
De CSDDD verplicht zeer grote bedrijven om passende maatregelen te nemen om negatieve impact in hun activiteitenketen te identificeren, te voorkomen en aan te pakken. De reikwijdte van deze wetgeving is via het Omnibus I-vereenvoudigingspakket (december 2025) aangescherpt, waardoor minder bedrijven direct onder de verplichting vallen.
De CSDDD geldt vanaf 26 juli 2029 voor bedrijven die:
meer dan 5.000 medewerkers hebben, én
een omzet van meer dan €1,5 miljard realiseren.
Voor andere bedrijven geldt geen directe CSDDD-verplichting, maar zij kunnen indirect met de richtlijn te maken krijgen via klanten of ketenpartners.
Ketenverduurzaming door CSRD en CSDDD
De CSDDD sluit aan bij bredere Europese initiatieven zoals het Fit for 55-pakket en de Europese Green Deal. De richtlijn wordt vaak genoemd in samenhang met de CSRD, maar heeft een ander doel en karakter.
Waar de CSRD bedrijven verplicht om te rapporteren over hun impact op mens en milieu, richt de CSDDD zich op het nemen van passende maatregelen om negatieve effecten in de keten te voorkomen en aan te pakken. De richtlijnen vullen elkaar aan, maar gelden niet automatisch voor dezelfde bedrijven.
Onder de CSDDD moeten zeer grote bedrijven risicogericht kijken naar hun activiteitenketen en op basis daarvan verbeterprocessen opzetten. Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat zij een klimaatplan ontwikkelen dat aansluit bij het Parijsakkoord, met de ambitie om de opwarming te beperken tot 1,5 graden Celsius.
Lees meer over de totstandkoming van de CSDDD
Na een periode van vier en een half jaar en een eerdere blokkade van een aantal EU-lidstaten is de Corporate Sustainability Due Diligence Directive aangenomen. Onze adviseur public affairs vertelt wat eraan vooraf ging.
Waar gaat de Corporate Sustainability Due Diligence Directive over?
De belangrijkste onderdelen van de CSDDD:
Implementatie due diligence-beleid: integreer due diligence in bedrijfsbeleid en -procedures. Weten hoe? Bekijk ons stappenplan 'Aan de slag met Due Diligence'.
Risico-identificatie: neem passende maatregelen om daadwerkelijke en potentiële negatieve gevolgen voor mensenrechten en milieu te identificeren. De MVO Risico Checker is een handige tool om risico's in je keten in kaart te brengen.
Activiteitenketen: betrek zowel de vroege als latere fasen van het productieproces om ook ‘upstream in de keten’ verbeteringen door te voeren. Dat wil zeggen: in de productielanden en bij de textielarbeiders.
Oplossingen: verken doorlopend passende maatregelen om potentiële negatieve gevolgen voor mens en milieu te voorkomen en te beperken. Denk aan boeteclausules en herstelbetalingen waar nodig.
Klachtenprocedure: stel een klachtenprocedure in, zodat betrokken personen en organisaties klachten kunnen indienen bij zorgen over daadwerkelijke of potentiële negatieve gevolgen voor mensenrechten of milieu.
Periodieke controles: voer regelmatig controles en evaluaties uit om te controleren of de maatregelen voor het identificeren, voorkomen, verminderen en beëindigen van negatieve gevolgen voor mensenrechten en milieu wel effectief zijn. Zo niet, dan dien je de maatregelen aan te passen en met nieuwe verbeterprocessen te komen.
Het antwoord op al je vragen over de CSDDD
Voor wie geldt de CSDDD?*
Onder het Omnibus I-vereenvoudigingspakket is de reikwijdte van de CSDDD beperkt.
De CSDDD geldt vanaf 26 juli 2029 voor bedrijven die:
meer dan 5.000 medewerkers hebben, én
een omzet van meer dan €1,5 miljard realiseren.
Voor andere bedrijven geldt geen directe CSDDD-verplichting, maar zij kunnen indirect met de richtlijn te maken krijgen via klanten of ketenpartners. Deze verplichting geldt ook voor niet-EU-bedrijven die aan deze drempels voldoen en substantiële activiteiten in de Europese Unie hebben.
*deze getallen zijn voortdurend in ontwikkeling en kunnen nog veranderen.
Wie houdt zicht op de naleving van de CSDDD?
Elke lidstaat van de Europese Unie is verplicht om ten minste één toezichthoudende autoriteit aan te stellen. Deze autoriteit heeft als taak om toe te zien op de naleving van de nationale wetgeving die is ontstaan als gevolg van het richtlijnvoorstel. Naar verwachting hebben lidstaten nog 2 jaar de tijd om de richtlijn om te zetten in nationale wetgeving.
Wat betekent de CSDDD voor het mkb?
De CSDDD raakt kleine en middelgrote ondernemingen niet rechtstreeks. Wel kunnen mkb-bedrijven indirect met de richtlijn te maken krijgen wanneer zij onderdeel zijn van de keten van bedrijven die wél onder de CSDDD vallen.
In dat geval kunnen grotere klanten vragen om gerichte informatie over risico’s, beleid of verbetermaatregelen op het gebied van mensenrechten en milieu. Onder het Omnibus I-vereenvoudigingspakket mogen deze uitvragen risicogericht plaatsvinden en moeten ze gebaseerd zijn op redelijk beschikbare informatie, om onnodige administratieve lasten voor mkb te voorkomen.
Voor mkb-bedrijven kan de VSME-richtlijn een praktisch hulpmiddel zijn om deze informatie gestructureerd vast te leggen en te delen. Binnen Future Up ondersteunen we mkb-bedrijven bij het omgaan met ketenvragen en duurzaamheidsrapportage.
Hoe beïnvloedt CSDDD mijn bedrijf?
Afhankelijk van de grootte en de aard van je bedrijf, kan CSDDD vereisen dat je systemen inricht voor het monitoren en managen van milieukwesties en mensenrechten binnen je eigen operaties en die van je toeleveranciers. Dit kan veranderingen vereisen in hoe je leveranciers kiest en hoe je contracten opstelt.
Wat zijn de gevolgen van niet-naleving?
Niet voldoen aan de CSDDD kan resulteren in boetes en wettelijke sancties. Dit hangt wel af van hoe Nederland de wet uiteindelijk implementeert. Daarnaast loop je het risico op reputatieschade en negatieve invloed op relaties met stakeholders, klanten en andere zakelijke partners als blijkt dat je als bedrijf geen actie onderneemt om de misstanden in je keten op te lossen.
Hoe kan ik voldoen aan de CSDDD-eisen?
Begin met het opstellen van een due diligence plan dat de specifieke risico's van jouw bedrijf aanpakt. Werk samen met juridische en duurzaamheidsexperts om je beleid en procedures aan te scherpen. Zorg voor training van je personeel over deze nieuwe procedures. Kijk ook naar je supply chain management: maak de supply chain transparanter, zorg voor traceerbaarheid van producten en screen leveranciers op naleving van milieu- en mensenrechtenstandaarden. Trek samen met peers op in deze voorbereiding door deel te nemen aan een van onze events.
Hoe rapporteer ik over mijn duurzaamheidsinspanningen volgens CSDDD?
Ontwikkel een rapportageformat dat voldoet aan de CSDDD-eisen en rapporteer jaarlijks. Deze rapporten moeten publiekelijk toegankelijk zijn en gedetailleerde informatie bevatten over hoe je bedrijf risico's beheert en aanpakt.
Wat is de tijdlijn voor implementatie van de CSDDD?*
De invoering van de Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) is door de Europese Unie aangepast via het Omnibus I-vereenvoudigingspakket (december 2025). Daarmee is de reikwijdte van de richtlijn beperkt en de invoering uitgesteld.
De CSDDD geldt naar verwachting vanaf 26 juli 2029 en alleen voor zeer grote bedrijven. Lidstaten krijgen vervolgens de tijd om de richtlijn te implementeren in nationale wetgeving en de handhaving verder uit te werken.
Voor bedrijven die onder de CSDDD vallen, is het verstandig om zich tijdig voor te bereiden. Voor andere bedrijven geldt dat voorbereiding vooral relevant is wanneer zij onderdeel zijn van de keten van CSDDD-plichtige ondernemingen.